ناترازی بنزین و سوخت در کشور به عنوان یک چالش ساختاری، ریشه در شش عامل اصلی دارد که نیازمند اصلاحات بنیادین در سیاستگذاری و زیرساختها است. این بحران، فراتر از کمبود منابع، محصول تلاقی سیاستهای نادرست، عقبماندگی فنی و الگوهای مصرف غلط است.
به گزارش پترونگاشت دکتر برزگر،مدیر عامل سابق سازمان منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی در قسمت دوم یادداشت «اصلاح الگوهای مصرف و ایجاد بازار انرژی شاه کلید حل بحران ناترازی بنزین و انرژی» به بررسی اهمیت، ریشهها و ابعاد اصلی ناترازی بنزین و انرژی پرداخته است. قسمت دوم این یادداشت را می توانید در ادامه مطالعه کنید:
قسمت دوم
بررسی اهمیت، ریشهها و ابعاد اصلی ناترازی بنزین و انرژی
ناترازی بنزین و سوخت در کشور ریشه ها و دلایل متعددی دارد که در این قسمت به دسته بندی عمده دلایل آن خواهیم پرداخت. در این راستا ناترازی سایر حامل های انرژی نیز هر یک به نوبه خود دارای دلایل متعددی می باشد که متعاقبا در مقالات بعدی در حد امکان به بررسی آنها نیز خواهیم پرداخت.
- 1. ضعف در نظام سیاستگذاری سوخت و انرژی:
نداشتن برنامه جامع و نقشه راه به روز شده برای مدیریت تقاضا و مصرف، فقدان سازوکارهای کارآمد برای افزایش بهرهوری در بخش انرژی، عدم برنامه ریزی و کار فرهنگی مناسب در حوزه مصرف انرژی و بهینه سازی و عدم توانمندی دولت در اخذ تصمیمات کلان و پیاده سازی آنها بدلایل مختلف امکان به روزرسانی سیاست ها و تدوین سیاست های مورد نیاز در رفع ناترازی انرژی را کاهش داده است. عدم پیاده سازی موفق برخی طرح ها در حوزه سوخت و گازوئیل نیز مزید بر علت شده است. با نگاهی به مصاحبه های مقامات مختلف دولتی در رسانه ها درخصوص قیمت بنزین و سوخت شاید تا حدودی بتوان متوجه این تشتت در نظرات و سیاست ها و یا بلاتکلیفی برنامه ای موجود گردید.
- 2. توسعه نیافتگی زیرساخت های حملونقل عمومی
توسعه ناکافی مترو و راه آهن و زیرساخت های حمل و نقل ریلی درون شهری و برون شهری، کمبود اتوبوس های برقی و BRTو ضعف در نوسازی ناوگان حمل و نقل و وابستگی بیش از حد تردد شهری و بین شهری به خودروهای شخصی سبب افزایش مصرف سوخت و حامل های انرژی بویژه در کلان شهرها، افزایش آلودگی هوای شهرها و ایجاد مسائل بهداشتی و درمانی مختلف شده است.
- 3. عقب ماندگی صنعت خودروسازی
تولید خودروهای پرمصرف و دارای فناوری قدیمی، ضعف در خروج خودروهای فرسوده، کندی روند واردات خودروهای کم مصرف و برقی از جمله مشکلات دیگر این حوزه می باشد. رقابت مردم برای خرید خودروهای پرمصرف داخلی در جهت حفظ سرمایه خود نیز تیراژ تولید اینگونه خودروها را افزایش داده است.
- 4. نظام قیمت گذاری، یارانهای و نظارتی معیوب
قیمت پایین بنزین و انرژی و نبود سیاست واقعیسازی و متناسب سازی تدریجی، عدم بازدارندگی قیمتی کافی برای مصرف بیرویه و قاچاق متنوع و گسترده از نقاط ضعف سیستم قیمت گذاری بنزین و انرژی در کشور به شمار می رود. در این راستای عدم رصد آماری مصارف بویژه عدم نظارت بر مصارف کارت سوخت های در اختیار جایگاه داران و از رده خارج کردن کارت های سوخت و سیستم سهمیه بندی سوخت در برخی دولت ها مزید بر علت می باشد.
- 5. عدم توسعه مبادی تولید سوخت و انرژی در کشور
توسعه نیافتگی پالایشگاهی و کندی روند ساخت پالایشگاه های جدید با ضریب پیچیدگی بالا، عدم باور برخی مدیران عالی به ضرورت پالایشگاه سازی در بعضی از دولت ها، مقادیر بالای تولید بنزین با استاندارد یورو۲ در کشور و افزایش مصرف بنزین و آلودگی هوا به دلیل کیفیت پایین بنزین و توسعه ناکافی کشور در حوزه تولید برق نیروگاهی و انرژی های نوین سبب بروز مشکلات رفاهی در زندگی مردم شده است.
- 6. تراکم بالای شهرها و بلندمرتبهسازی
بلندمرتبه سازی، افزایش دمای محیطی و مصرف شدید انرژی در کلانشهرها، رشد مصرف سوخت ناشی از ترافیک سنگین سبب بروز مشکلات عدیده بویژه در کلان شهر ها گردیده است. عدم ارتقاء و به روز رسانی استانداردهای ساختمان سازی همانند الزامات استفاده از پکیج های گرمایشی، بخاری های با راندمان بالا و استفاده از انرژی های تجدیدپذیر از جمله این موارد می باشند.
بدون نظر! اولین نفر باشید